सक्रियपणे ऐकण्याची सुरुवात एका छोट्या कामाने होऊ शकते: पुढे काय बोलायचे हे ठरवण्याआधी जोडीदाराला तुम्हाला काय सांगायचे आहे ते समजून घेणे. त्यासाठी खास शब्दसंग्रह किंवा प्रत्येक मुद्द्याशी सहमती आवश्यक नाही. ही पावले सामान्य संभाषणासाठीच्या सूचना आहेत; उपचारतंत्र किंवा मतभेद सुटण्याची हमी नाही.
कोणता प्रतिसाद उपयोगी ठरेल ते विचारा
जोडीदार कठीण दिवसाचे वर्णन करू लागल्यास विचारा, “मी फक्त ऐकावे, पर्यायांचा विचार करायला मदत करावी की काही व्यावहारिक काम करावे?” त्यांना खात्री नसेल तर प्रश्नाचे आणखी एक काम बनवू नका. फक्त ऐका आणि गरज असल्यास नंतर पुन्हा विचारा.
वेळ सोयीची ठेवा. “मला हे ऐकायचे आहे, पण मी आता निघत आहे. जेवणानंतर बोलू या का?” हे वारंवार घड्याळ पाहत ऐकण्याचे नाटक करण्यापेक्षा स्पष्ट आहे. प्रत्यक्ष पाळणार असाल तरच ठरावीक वेळ सुचवा.
एक कथन त्याच्या मुद्द्यापर्यंत पोहोचू द्या
दुसरी व्यक्ती सांगत असताना स्वतःचा बचाव तयार करू नका. एखाद्या तपशिलाशी असहमती असल्यास प्रत्येक वाक्य तोडण्याऐवजी नंतर त्यावर परत येण्याची नोंद ठेवा. समजत नसेल तर विचारा, “तुम्ही कोणत्या संभाषणाबद्दल म्हणता?”
प्रश्न त्यांनी सांगितलेल्या गोष्टीपुरते ठेवा. ट्रान्स जोडीदाराने अस्वस्थ प्रसंग सांगितला तर त्यांना संपूर्ण ओळख समजावून सांगायची किंवा सर्वांच्या अनुभवांबद्दल शिकवायचे आहे असे मानू नका. व्याप्ती त्यांना ठरवू द्या.
साध्या शब्दांत समज तपासा
थोडक्यात सांगा: “मी दुसऱ्याला बोलावण्याआधी विचारावे असे तुला वाटले, कारण तो वेळ आपल्यासाठी असेल अशी अपेक्षा होती. मी बरोबर समजलो का?” सारांश दुरुस्त करू द्या. त्यांचे शब्द उपरोधाने म्हणू नका किंवा सारांशाने चर्चा संपल्याचे घोषित करू नका.
कथन समजणे म्हणजे प्रत्येक निष्कर्षाशी सहमत होणे नाही. “अतिरिक्त पाहुण्यामुळे तुझी संध्याकाळ बदलली हे समजले. निमंत्रण खुले आहे असे मला वाटले; आपण ते स्पष्ट करू,” असे म्हणता येईल. यात अनुभव आणि व्यावहारिक अनिश्चितता दोन्ही दिसतात.
प्रत्यक्ष विनंतीला उत्तर द्या
विनंती असल्यास उत्तर द्या. नसेल तर समोरच्याने पाळलाच पाहिजे असा उपाय तयार करू नका. पुढे जाण्याआधी संभाषणातून त्यांना आणखी काही हवे आहे का ते विचारा.
नंतर दिलेली लहान आश्वासने पाळा. आता आपण चांगले श्रोते आहोत असे सांगण्यापेक्षा पाहुणा जोडण्याआधी विचारणे ठोस आहे. कौतुकाची मागणी न करता नवीन व्यवस्था चालते का ते तपासा.
पुढील वाचन
Love is respect: वैयक्तिक मर्यादा. वरील ऐकण्याचा क्रम मूळ संपादकीय सराव आहे; संशोधनाधारित उपचार किंवा हमखास परिणाम नाही.